Topowe modele AI "tylko dla zarządu". USA blokuje dostęp innym krajom

Co tu się stało?

12 czerwca 2026 r. w piątek Anthropic wydał komunikat o tym, że odcina dostęp do swoich najbardziej zaawansowanych modeli AI poza Stanami Zjednoczonymi. Modele takie, jak Fable 5 i Mythos 5 nie są już dostępne dla reszty świata (poza USA) w wyniku decyzji amerykańskiego rządu, który ze "względów bezpieczeństwa" chciał uniemożliwić wrogim mocarstwom dostęp do zaawansowanych technologii. Administracja Donalda Trumpa podała informację, że znalazła lukę, która w pewnych okolicznościach umożliwia obejście zabezpieczeń modelu AI. Wskutek wykorzystania tej luki, model Fable 5 mógłby stracić możliwość identyfikowania luk zabezpieczeń (dla kontekstu model Fable 5 właśnie jest narzędziem do m.in. wychwytywania podatności w oprogramowaniu).

Wcześniej w tym tygodniu Anthropic wprowadził model Claude Fable 5, reprezentujący nowy poziom możliwości określany jako "klasa Mythos". Modelowi towarzyszą zabezpieczenia zabraniające jego używania w ryzykownych obszarach, takich jak cyberbezpieczeństwo - co część użytkowników określiła jako "nadmiernie szerokie" ograniczenia. Eksperci wskazują, że modele klasy Mythos w niepowołanych rękach mogłyby dramatycznie przyspieszyć zaawansowane cyberataki, szczególnie w sektorach takich jak bankowość, które opierają się na złożonych, wzajemnie powiązanych i często liczących dziesięciolecia systemach technologicznych. Anthropic zaznaczył, że przed premierą Fable współpracował z rządem USA w kwestiach bezpieczeństwa i że modele konkurencyjnych dostawców AI wykazują podobną zdolność do wykrywania drobnych błędów w kodzie.

Anthropic nie był z tej decyzji zadowolony. Firma uważa, że to nie w porządku odcinać dostęp setkom milionów osób do narzędzia AI tylko przez to, że znaleziono potencjalny "exploit" w bardzo wąskim kontekście.

Twórcy modeli Claude mają już trochę na pieńku z amerykańskim rządem, bo wcześniej w 2026 r. odmówili wykorzystania swoich modeli do trenowania systemów militarnych, w tym do autonomicznych systemów uzbrojenia. Amerykańska firma przyznała, że przedstawiciele administracji Donalda Trumpa przekazali jedynie dowody ustne na istnienie potencjalnego jailbreaka modelu AI. Anthropic przy okazji dodał, że rząd USA nie zastosował przejrzystych, sprawiedliwych i opartych na dowodach zasad regulacyjnych.

Antrophic sądzi, że sednem sprawy jest tutaj "błędne zrozumienie" ze strony administracji rządowej i pracuje nad jak najszybszym przywróceniem dostępu. "Gdyby ten standard był stosowany w całej branży, w naszej ocenie zatrzymałby wszystkie nowe wdrożenia modeli u wszystkich dostawców modeli granicznych (tzw. frontier models - przyp. red.)" - czytamy w komunikacie.

Dział chmurowy Amazon, AWS, poinformował w piątek wieczorem, że Anthropic zwrócił się do niego o cofnięcie dostępu do modeli dla "wszystkich użytkowników we wszystkich regionach". Urzędnik USA potwierdził, że Departament Handlu wydał dyrektywę kontroli eksportu zawieszającą wszelki dostęp do Fable 5 i Mythos 5 ze strony obcokrajowców.

Dean Ball, były urzędnik Białego Domu współtworzący AI Action Plan w 2025 r., napisał na platformie X, że nakaz sugeruje ograniczenie dostępu do najnowszych modeli Anthropic dla wszystkich "nie-Amerykanów", w tym tych mieszkających w USA. "To oznacza, że powinieneś spodziewać się konieczności udowodnienia obywatelstwa, aby korzystać z modeli Anthropic" - napisał Ball.

Kilkoro kluczowych pracowników Anthropic, w tym współzałożyciel Chris Olah, badacz AI Andrej Karpathy i filozofka Amanda Askell, urodziło się poza Stanami Zjednoczonymi. Reuters nie był w stanie ustalić ich statusu obywatelskiego, a rzecznik Anthropic odmówił komentarza w sprawie tego, czy pracownicy ci stracą dostęp do modeli AI.

Z kolei Kirsten Davies, dyrektor ds. informacji w Pentagonie powiedziała na platformie X (dawny Twitter), że "są sprawy ważniejsze niż pogoń za zyskiem, clickbaity i wyceny przed wejściem na giełdę" po czym dodała "Ameryka na pierwszym miejscu. Zawsze."